Berk
New member
Sinüs Nasıl Hesaplanır? Formüller, Örnekler ve Günlük Hayatta Kullanımı
Bir üçgenin kenarlarını ölçerken, bir binanın yüksekliğini hesaplamaya çalışırken veya matematik dersinde bir açıyla karşılaştığınızda karşınıza mutlaka sinüs kavramı çıkmıştır. İlk bakışta karmaşık bir formül gibi görünse de sinüsün temel mantığı oldukça anlaşılırdır: Bir açının karşısındaki kenarın, dik üçgendeki hipotenüse oranını bulmak. Bu basit oran, mühendislikten haritacılığa, fizikten bilgisayar grafiklerine kadar pek çok alanda kullanılır.
Peki sinüs tam olarak nasıl hesaplanır? Hesap makinesinde hangi tuşa basmak gerekir? Sinüs değeri neden bazen 0,5, bazen 0,707, bazen de 1 çıkar? Gelin, konuyu formüllerle, sayısal örneklerle ve günlük hayattan uygulamalarla birlikte inceleyelim. Arada kendi deneyimlerinizi de düşünün: Belki bir merdivenin duvara dayanma açısını hesaplarken bile bu matematiksel ilişkiden yararlanabilirsiniz.
1. Sinüs Nedir? Matematiksel Tanımı
Sinüs, trigonometride bir açının ölçüsü ile bu açıya karşılık gelen kenar oranı arasındaki ilişkiyi tanımlayan bir fonksiyondur. Genellikle sin kısaltmasıyla gösterilir.
Dik üçgende bir dar açı için sinüs şu şekilde hesaplanır:
sin(θ)=Kars¸ı kenarHipotenu¨s\sin(\theta)=\frac{\text{Karşı kenar}}{\text{Hipotenüs}}sin(θ)=Hipotenu¨sKars¸ı kenar
Burada:
- θ (teta): Hesaplamak istediğimiz açıyı temsil eder.
- Karşı kenar: İncelenen açının tam karşısında bulunan kenardır.
- Hipotenüs: Dik açının karşısındaki, üçgenin en uzun kenarıdır.
Örneğin, bir dik üçgende hipotenüs 10 santimetre ve seçilen açının karşısındaki kenar 5 santimetre olsun.
sin(θ)=510=0,5\sin(\theta)=\frac{5}{10}=0{,}5sin(θ)=105=0,5
Bu durumda sinüs değeri 0,5'tir. Söz konusu açı dar açıysa ve standart dik üçgen ilişkileri kullanılıyorsa açı 30 derecedir.
Burada önemli bir ayrıntı var: Sinüs değeri, kenarların hangi ölçü birimiyle ifade edildiğinden etkilenmez. Kenarları santimetre yerine metreyle yazsanız da oran aynı kalır. Örneğin 5/10 ile 0,05/0,10 aynı sonucu verir.
Bu özellik, sinüsü yalnızca soyut bir matematik konusu olmaktan çıkarır. Farklı büyüklükteki nesneleri aynı geometrik ilişki üzerinden değerlendirmemizi sağlar.
2. Sinüs Nasıl Hesaplanır? Adım Adım Yöntem
Sinüs hesaplamak için önce hangi açıyı incelediğinizi belirlemeli, ardından karşı kenarı ve hipotenüsü doğru seçmelisiniz.
Örnek 1: Kenar uzunlukları biliniyorsa
Bir dik üçgende şu ölçülerin bulunduğunu düşünelim:
- Hipotenüs: 13 cm
- İncelenen açının karşısındaki kenar: 5 cm
Formüle göre:
sin(θ)=513\sin(\theta)=\frac{5}{13}sin(θ)=135
Sonuç:
sin(θ)≈0,3846\sin(\theta)\approx 0{,}3846sin(θ)≈0,3846
Yani sinüs değeri yaklaşık 0,3846'dır. Bu sayı, karşı kenarın hipotenüsün yaklaşık yüzde 38,46'sı olduğunu gösterir.
Açının kaç derece olduğunu öğrenmek istiyorsanız ters sinüs fonksiyonunu kullanabilirsiniz:
θ=arcsin(0,3846)\theta=\arcsin(0{,}3846)θ=arcsin(0,3846)
Sonuç yaklaşık 22,62 derecedir.
Burada iki farklı işlem olduğunu unutmamak gerekir: Sinüs, açıdan oranı bulur; ters sinüs ise uygun koşullarda bu orandan açıyı hesaplar.
Örnek 2: Açı biliniyorsa
Bu kez açının 45 derece olduğunu ve hipotenüsün 20 cm ölçüldüğünü varsayalım.
sin(45∘)=22\sin(45^\circ)=\frac{\sqrt{2}}{2}sin(45∘)=22
Yaklaşık değer:
sin(45∘)≈0,7071\sin(45^\circ)\approx 0{,}7071sin(45∘)≈0,7071
Karşı kenarı bulmak için formülü yeniden düzenleriz:
Kars¸ı kenar=Hipotenu¨s×sin(θ)\text{Karşı kenar}=\text{Hipotenüs}\times\sin(\theta)Kars¸ı kenar=Hipotenu¨s×sin(θ)
20×0,7071≈14,14 cm20\times 0{,}7071\approx14{,}14\text{ cm}20×0,7071≈14,14 cm
Böylece karşı kenarın yaklaşık 14,14 santimetre olduğunu hesaplarız.
Bu yöntem, doğrudan ölçmenin zor veya tehlikeli olduğu durumlarda özellikle kullanışlıdır. Bir binanın çatısındaki eğimli parçanın uzunluğunu ya da belirli bir açıyla hareket eden bir cismin düşey bileşenini hesaplarken aynı mantıktan yararlanılabilir.
3. Sinüs Hesap Makinesinde Nasıl Bulunur?
Kenar uzunlukları verilmediğinde ve yalnızca açı bilindiğinde, sinüs değerini hesaplamanın en kolay yolu bilimsel hesap makinesi kullanmaktır.
Örneğin, sin(30∘)\sin(30^\circ)sin(30∘) değerini bulmak istiyorsunuz.
1. Hesap makinesini açın.
2. Açı biriminin DEG (derece) olduğundan emin olun.
3. SIN tuşuna basın.
4. 30 değerini girin ve hesaplamayı yapın.
Ekranda 0,5 sonucu görünür.
Aynı işlemi sin(60∘)\sin(60^\circ)sin(60∘) için yaptığınızda yaklaşık 0,8660, sin(90∘)\sin(90^\circ)sin(90∘) için ise 1 sonucunu elde edersiniz.
Açı Sinüs değeri
0° 0
30° 0,5
45° 0,7071
60° 0,8660
90° 1
Bu değerler trigonometrinin en sık kullanılan özel açılarına aittir. Özellikle 30°, 45° ve 60° değerlerini ezberlemek, sınavlarda ve hızlı hesaplamalarda zaman kazandırır.
Ancak hesap makinesi kullanırken sık yapılan bir hataya dikkat etmek gerekir: DEG ve RAD ayarlarını karıştırmak.
RAD, açıların radyan cinsinden ifade edildiği anlamına gelir. Bir tam çember 360 dereceye veya 2π2\pi2π radyana karşılık gelir. Dolayısıyla 180 derece, π\piπ radyandır.
Dereceyi radyana dönüştürmek için:
Radyan=Derece×π180\text{Radyan}=\text{Derece}\times\frac{\pi}{180}Radyan=Derece×180π
Örneğin:
60∘×π180=π360^\circ\times\frac{\pi}{180}=\frac{\pi}{3}60∘×180π=3π
Böylece 60 derecenin radyan karşılığının π/3\pi/3π/3 olduğunu buluruz.
Hesap makinesi RAD modundayken doğrudan 30 girerseniz, cihaz 30 dereceyi değil 30 radyanı hesaplar. Sonuç olarak beklediğiniz 0,5 yerine yaklaşık -0,9880 değeri çıkar. Matematiksel işlem doğru yapılmış olsa da yanlış açı birimi seçildiği için sonuç beklentinizden farklıdır.
OpenStax'ın Precalculus 2e adlı açık ders kitabında da hesap makinelerinde derece ve radyan modlarının doğru seçilmesi gerektiği özellikle açıklanır. Bu kaynak, sinüs hesaplamalarında birim kontrolünün neden temel bir adım olduğunu gösterir. OpenStax+1
4. Dik Üçgen Olmadan Sinüs Hesaplanabilir mi?
Evet. Sinüsü yalnızca dik üçgenlerdeki kenar oranlarıyla açıklamak, fonksiyonun bütün kullanım alanlarını kapsamaz. Daha genel tanım, birim çember üzerinden yapılır.
Birim çember, merkezi koordinat sisteminin başlangıç noktası olan ve yarıçapı 1 birim olan çemberdir. Pozitif x ekseninden başlayarak bir açı oluşturduğumuzda, açının bitiş kolunun çemberle kesiştiği noktanın koordinatları (x,y)(x,y)(x,y) olsun.
Bu durumda:
cos(θ)=x\cos(\theta)=xcos(θ)=x
sin(θ)=y\sin(\theta)=ysin(θ)=y
Yani sinüs, birim çember üzerindeki noktanın y koordinatıdır. Bu tanım sayesinde 90 dereceden büyük açılar, negatif açılar ve tam dönüşleri aşan açılar da hesaplanabilir.
Örneğin:
sin(150∘)=0,5\sin(150^\circ)=0{,}5sin(150∘)=0,5
150 derece, 90 dereceden büyük olmasına rağmen sinüs değeri pozitiftir. Bunun nedeni, açının bitiş kolunun ikinci bölgede bulunması ve birim çemberdeki noktanın y koordinatının pozitif olmasıdır.
Buna karşılık:
sin(210∘)=−0,5\sin(210^\circ)=-0{,}5sin(210∘)=−0,5
210 derece üçüncü bölgede yer alır. Bu bölgede y koordinatı negatif olduğundan sinüs değeri de negatiftir.
Bu iki örnek önemli bir düşünceyi ortaya koyar: Sinüs değeri yalnızca açının büyüklüğünü değil, çember üzerindeki konumunu da yansıtır.
OpenStax'ın Algebra and Trigonometry 2e kaynağı, sinüsün birim çemberde y koordinatı olarak tanımlanmasını ve farklı bölgelerde işaretinin nasıl değiştiğini ayrıntılı biçimde ele alır. OpenStax+1
Birim çember tanımının bir başka sonucu da sinüs değerinin daima -1 ile 1 arasında kalmasıdır:
−1≤sin(θ)≤1-1\leq\sin(\theta)\leq1−1≤sin(θ)≤1
Çünkü yarıçapı 1 olan çemberde y koordinatı hiçbir zaman 1'den büyük veya -1'den küçük olamaz. Bu nedenle hesap makinesinde gerçek bir açı için 1,4 gibi bir sinüs değeri görüyorsanız girişinizi, işlem sırasını veya hesaplama yöntemini yeniden kontrol etmelisiniz.
5. Sinüs ile Kosinüs ve Tanjant Arasındaki Fark
Sinüs öğrenirken kosinüs ve tanjant kavramlarıyla karşılaşmak kaçınılmazdır. Bu üç fonksiyon aynı dik üçgeni farklı açılardan incelememizi sağlar.
Fonksiyon Formül Ne anlatır?
Sinüs Karşı kenar / Hipotenüs Karşı kenarın hipotenüse oranı
Kosinüs Komşu kenar / Hipotenüs Komşu kenarın hipotenüse oranı
Tanjant Karşı kenar / Komşu kenar Karşı kenarın komşu kenara oranı
Örneğin, 30 derecelik bir açıda sinüs 0,5 iken kosinüs yaklaşık 0,8660'dır. Tanjant ise yaklaşık 0,5774 değerini alır.
Bu sonuçlar birbirinin yerine kullanılamaz. Bir binanın yüksekliğini hesaplamak isteyen kişi, elindeki ölçülerin hangi kenarlara karşılık geldiğini doğru belirlemelidir. Yatay mesafe ve açı biliniyorsa çoğu zaman tanjant uygundur; eğimli bir mesafe ve açı biliniyorsa sinüs veya kosinüs kullanılabilir.
Bir örnek üzerinden düşünelim: Bir gözlemci, bir binanın tepesine doğru 30 derecelik yükselme açısıyla bakıyor ve binanın tabanına olan yatay uzaklığının 20 metre olduğunu biliyor. Gözlemcinin göz hizasının binanın tabanına göre yüksekliğini ihmal edersek:
tan(30∘)=h20\tan(30^\circ)=\frac{h}{20}tan(30∘)=20h
h=20×tan(30∘)h=20\times\tan(30^\circ)h=20×tan(30∘)
h≈11,55 mh\approx11{,}55\text{ m}h≈11,55 m
Binanın yüksekliği yaklaşık 11,55 metredir. Gerçek hayatta gözlemcinin göz hizası yerden 1,6 metre yüksekteyse, bu yükseklik de eklenir ve toplam yaklaşık 13,15 metre olur.
Bu örnekte sinüs yerine tanjant kullanmamızın nedeni, bildiğimiz 20 metrelik yatay uzaklığın açının komşu kenarı, aradığımız yüksekliğin ise karşı kenar olmasıdır. Doğru fonksiyonu seçmek, işlem yapmaktan önce gelen asıl matematiksel karardır.
6. Sinüs Gerçek Hayatta Nerelerde Kullanılır?
Sinüsün değerini bilmek tek başına yeterli olmayabilir. Asıl önemli olan, bu değerin gerçek bir problemi çözmek için nasıl kullanılacağını anlamaktır. İnşaat, haritacılık, fizik, elektrik-elektronik ve bilgisayar teknolojileri bunun en iyi örnekleridir.
Bir üçgenin kenarlarını ölçerken, bir binanın yüksekliğini hesaplamaya çalışırken veya matematik dersinde bir açıyla karşılaştığınızda karşınıza mutlaka sinüs kavramı çıkmıştır. İlk bakışta karmaşık bir formül gibi görünse de sinüsün temel mantığı oldukça anlaşılırdır: Bir açının karşısındaki kenarın, dik üçgendeki hipotenüse oranını bulmak. Bu basit oran, mühendislikten haritacılığa, fizikten bilgisayar grafiklerine kadar pek çok alanda kullanılır.
Peki sinüs tam olarak nasıl hesaplanır? Hesap makinesinde hangi tuşa basmak gerekir? Sinüs değeri neden bazen 0,5, bazen 0,707, bazen de 1 çıkar? Gelin, konuyu formüllerle, sayısal örneklerle ve günlük hayattan uygulamalarla birlikte inceleyelim. Arada kendi deneyimlerinizi de düşünün: Belki bir merdivenin duvara dayanma açısını hesaplarken bile bu matematiksel ilişkiden yararlanabilirsiniz.
1. Sinüs Nedir? Matematiksel Tanımı
Sinüs, trigonometride bir açının ölçüsü ile bu açıya karşılık gelen kenar oranı arasındaki ilişkiyi tanımlayan bir fonksiyondur. Genellikle sin kısaltmasıyla gösterilir.
Dik üçgende bir dar açı için sinüs şu şekilde hesaplanır:
sin(θ)=Kars¸ı kenarHipotenu¨s\sin(\theta)=\frac{\text{Karşı kenar}}{\text{Hipotenüs}}sin(θ)=Hipotenu¨sKars¸ı kenar
Burada:
- θ (teta): Hesaplamak istediğimiz açıyı temsil eder.
- Karşı kenar: İncelenen açının tam karşısında bulunan kenardır.
- Hipotenüs: Dik açının karşısındaki, üçgenin en uzun kenarıdır.
Örneğin, bir dik üçgende hipotenüs 10 santimetre ve seçilen açının karşısındaki kenar 5 santimetre olsun.
sin(θ)=510=0,5\sin(\theta)=\frac{5}{10}=0{,}5sin(θ)=105=0,5
Bu durumda sinüs değeri 0,5'tir. Söz konusu açı dar açıysa ve standart dik üçgen ilişkileri kullanılıyorsa açı 30 derecedir.
Burada önemli bir ayrıntı var: Sinüs değeri, kenarların hangi ölçü birimiyle ifade edildiğinden etkilenmez. Kenarları santimetre yerine metreyle yazsanız da oran aynı kalır. Örneğin 5/10 ile 0,05/0,10 aynı sonucu verir.
Bu özellik, sinüsü yalnızca soyut bir matematik konusu olmaktan çıkarır. Farklı büyüklükteki nesneleri aynı geometrik ilişki üzerinden değerlendirmemizi sağlar.
2. Sinüs Nasıl Hesaplanır? Adım Adım Yöntem
Sinüs hesaplamak için önce hangi açıyı incelediğinizi belirlemeli, ardından karşı kenarı ve hipotenüsü doğru seçmelisiniz.
Örnek 1: Kenar uzunlukları biliniyorsa
Bir dik üçgende şu ölçülerin bulunduğunu düşünelim:
- Hipotenüs: 13 cm
- İncelenen açının karşısındaki kenar: 5 cm
Formüle göre:
sin(θ)=513\sin(\theta)=\frac{5}{13}sin(θ)=135
Sonuç:
sin(θ)≈0,3846\sin(\theta)\approx 0{,}3846sin(θ)≈0,3846
Yani sinüs değeri yaklaşık 0,3846'dır. Bu sayı, karşı kenarın hipotenüsün yaklaşık yüzde 38,46'sı olduğunu gösterir.
Açının kaç derece olduğunu öğrenmek istiyorsanız ters sinüs fonksiyonunu kullanabilirsiniz:
θ=arcsin(0,3846)\theta=\arcsin(0{,}3846)θ=arcsin(0,3846)
Sonuç yaklaşık 22,62 derecedir.
Burada iki farklı işlem olduğunu unutmamak gerekir: Sinüs, açıdan oranı bulur; ters sinüs ise uygun koşullarda bu orandan açıyı hesaplar.
Örnek 2: Açı biliniyorsa
Bu kez açının 45 derece olduğunu ve hipotenüsün 20 cm ölçüldüğünü varsayalım.
sin(45∘)=22\sin(45^\circ)=\frac{\sqrt{2}}{2}sin(45∘)=22
Yaklaşık değer:
sin(45∘)≈0,7071\sin(45^\circ)\approx 0{,}7071sin(45∘)≈0,7071
Karşı kenarı bulmak için formülü yeniden düzenleriz:
Kars¸ı kenar=Hipotenu¨s×sin(θ)\text{Karşı kenar}=\text{Hipotenüs}\times\sin(\theta)Kars¸ı kenar=Hipotenu¨s×sin(θ)
20×0,7071≈14,14 cm20\times 0{,}7071\approx14{,}14\text{ cm}20×0,7071≈14,14 cm
Böylece karşı kenarın yaklaşık 14,14 santimetre olduğunu hesaplarız.
Bu yöntem, doğrudan ölçmenin zor veya tehlikeli olduğu durumlarda özellikle kullanışlıdır. Bir binanın çatısındaki eğimli parçanın uzunluğunu ya da belirli bir açıyla hareket eden bir cismin düşey bileşenini hesaplarken aynı mantıktan yararlanılabilir.
3. Sinüs Hesap Makinesinde Nasıl Bulunur?
Kenar uzunlukları verilmediğinde ve yalnızca açı bilindiğinde, sinüs değerini hesaplamanın en kolay yolu bilimsel hesap makinesi kullanmaktır.
Örneğin, sin(30∘)\sin(30^\circ)sin(30∘) değerini bulmak istiyorsunuz.
1. Hesap makinesini açın.
2. Açı biriminin DEG (derece) olduğundan emin olun.
3. SIN tuşuna basın.
4. 30 değerini girin ve hesaplamayı yapın.
Ekranda 0,5 sonucu görünür.
Aynı işlemi sin(60∘)\sin(60^\circ)sin(60∘) için yaptığınızda yaklaşık 0,8660, sin(90∘)\sin(90^\circ)sin(90∘) için ise 1 sonucunu elde edersiniz.
Açı Sinüs değeri
0° 0
30° 0,5
45° 0,7071
60° 0,8660
90° 1
Bu değerler trigonometrinin en sık kullanılan özel açılarına aittir. Özellikle 30°, 45° ve 60° değerlerini ezberlemek, sınavlarda ve hızlı hesaplamalarda zaman kazandırır.
Ancak hesap makinesi kullanırken sık yapılan bir hataya dikkat etmek gerekir: DEG ve RAD ayarlarını karıştırmak.
RAD, açıların radyan cinsinden ifade edildiği anlamına gelir. Bir tam çember 360 dereceye veya 2π2\pi2π radyana karşılık gelir. Dolayısıyla 180 derece, π\piπ radyandır.
Dereceyi radyana dönüştürmek için:
Radyan=Derece×π180\text{Radyan}=\text{Derece}\times\frac{\pi}{180}Radyan=Derece×180π
Örneğin:
60∘×π180=π360^\circ\times\frac{\pi}{180}=\frac{\pi}{3}60∘×180π=3π
Böylece 60 derecenin radyan karşılığının π/3\pi/3π/3 olduğunu buluruz.
Hesap makinesi RAD modundayken doğrudan 30 girerseniz, cihaz 30 dereceyi değil 30 radyanı hesaplar. Sonuç olarak beklediğiniz 0,5 yerine yaklaşık -0,9880 değeri çıkar. Matematiksel işlem doğru yapılmış olsa da yanlış açı birimi seçildiği için sonuç beklentinizden farklıdır.
OpenStax'ın Precalculus 2e adlı açık ders kitabında da hesap makinelerinde derece ve radyan modlarının doğru seçilmesi gerektiği özellikle açıklanır. Bu kaynak, sinüs hesaplamalarında birim kontrolünün neden temel bir adım olduğunu gösterir. OpenStax+1
4. Dik Üçgen Olmadan Sinüs Hesaplanabilir mi?
Evet. Sinüsü yalnızca dik üçgenlerdeki kenar oranlarıyla açıklamak, fonksiyonun bütün kullanım alanlarını kapsamaz. Daha genel tanım, birim çember üzerinden yapılır.
Birim çember, merkezi koordinat sisteminin başlangıç noktası olan ve yarıçapı 1 birim olan çemberdir. Pozitif x ekseninden başlayarak bir açı oluşturduğumuzda, açının bitiş kolunun çemberle kesiştiği noktanın koordinatları (x,y)(x,y)(x,y) olsun.
Bu durumda:
cos(θ)=x\cos(\theta)=xcos(θ)=x
sin(θ)=y\sin(\theta)=ysin(θ)=y
Yani sinüs, birim çember üzerindeki noktanın y koordinatıdır. Bu tanım sayesinde 90 dereceden büyük açılar, negatif açılar ve tam dönüşleri aşan açılar da hesaplanabilir.
Örneğin:
sin(150∘)=0,5\sin(150^\circ)=0{,}5sin(150∘)=0,5
150 derece, 90 dereceden büyük olmasına rağmen sinüs değeri pozitiftir. Bunun nedeni, açının bitiş kolunun ikinci bölgede bulunması ve birim çemberdeki noktanın y koordinatının pozitif olmasıdır.
Buna karşılık:
sin(210∘)=−0,5\sin(210^\circ)=-0{,}5sin(210∘)=−0,5
210 derece üçüncü bölgede yer alır. Bu bölgede y koordinatı negatif olduğundan sinüs değeri de negatiftir.
Bu iki örnek önemli bir düşünceyi ortaya koyar: Sinüs değeri yalnızca açının büyüklüğünü değil, çember üzerindeki konumunu da yansıtır.
OpenStax'ın Algebra and Trigonometry 2e kaynağı, sinüsün birim çemberde y koordinatı olarak tanımlanmasını ve farklı bölgelerde işaretinin nasıl değiştiğini ayrıntılı biçimde ele alır. OpenStax+1
Birim çember tanımının bir başka sonucu da sinüs değerinin daima -1 ile 1 arasında kalmasıdır:
−1≤sin(θ)≤1-1\leq\sin(\theta)\leq1−1≤sin(θ)≤1
Çünkü yarıçapı 1 olan çemberde y koordinatı hiçbir zaman 1'den büyük veya -1'den küçük olamaz. Bu nedenle hesap makinesinde gerçek bir açı için 1,4 gibi bir sinüs değeri görüyorsanız girişinizi, işlem sırasını veya hesaplama yöntemini yeniden kontrol etmelisiniz.
5. Sinüs ile Kosinüs ve Tanjant Arasındaki Fark
Sinüs öğrenirken kosinüs ve tanjant kavramlarıyla karşılaşmak kaçınılmazdır. Bu üç fonksiyon aynı dik üçgeni farklı açılardan incelememizi sağlar.
Fonksiyon Formül Ne anlatır?
Sinüs Karşı kenar / Hipotenüs Karşı kenarın hipotenüse oranı
Kosinüs Komşu kenar / Hipotenüs Komşu kenarın hipotenüse oranı
Tanjant Karşı kenar / Komşu kenar Karşı kenarın komşu kenara oranı
Örneğin, 30 derecelik bir açıda sinüs 0,5 iken kosinüs yaklaşık 0,8660'dır. Tanjant ise yaklaşık 0,5774 değerini alır.
Bu sonuçlar birbirinin yerine kullanılamaz. Bir binanın yüksekliğini hesaplamak isteyen kişi, elindeki ölçülerin hangi kenarlara karşılık geldiğini doğru belirlemelidir. Yatay mesafe ve açı biliniyorsa çoğu zaman tanjant uygundur; eğimli bir mesafe ve açı biliniyorsa sinüs veya kosinüs kullanılabilir.
Bir örnek üzerinden düşünelim: Bir gözlemci, bir binanın tepesine doğru 30 derecelik yükselme açısıyla bakıyor ve binanın tabanına olan yatay uzaklığının 20 metre olduğunu biliyor. Gözlemcinin göz hizasının binanın tabanına göre yüksekliğini ihmal edersek:
tan(30∘)=h20\tan(30^\circ)=\frac{h}{20}tan(30∘)=20h
h=20×tan(30∘)h=20\times\tan(30^\circ)h=20×tan(30∘)
h≈11,55 mh\approx11{,}55\text{ m}h≈11,55 m
Binanın yüksekliği yaklaşık 11,55 metredir. Gerçek hayatta gözlemcinin göz hizası yerden 1,6 metre yüksekteyse, bu yükseklik de eklenir ve toplam yaklaşık 13,15 metre olur.
Bu örnekte sinüs yerine tanjant kullanmamızın nedeni, bildiğimiz 20 metrelik yatay uzaklığın açının komşu kenarı, aradığımız yüksekliğin ise karşı kenar olmasıdır. Doğru fonksiyonu seçmek, işlem yapmaktan önce gelen asıl matematiksel karardır.
6. Sinüs Gerçek Hayatta Nerelerde Kullanılır?
Sinüsün değerini bilmek tek başına yeterli olmayabilir. Asıl önemli olan, bu değerin gerçek bir problemi çözmek için nasıl kullanılacağını anlamaktır. İnşaat, haritacılık, fizik, elektrik-elektronik ve bilgisayar teknolojileri bunun en iyi örnekleridir.