Mert
New member
Zeynep ise başka bir yöntem izliyor: “Daha önce burada yayın yapan arkadaşlara soralım. Süreç nasıldı, editör iletişimi nasıldı, gerçekten ne kadar ödediler?” diyor.
Burada mesele erkeklerin stratejik, kadınların empatik olması gibi basit bir kalıba indirgenemez. Gerçek hayatta akademisyenlerin yaklaşımı kişiliklerine, deneyimlerine, disiplinlerine ve çalışma kültürlerine göre değişiyor.
Fakat bu iki yaklaşımı sembolik olarak yan yana koyarsak güzel bir ders çıkıyor:
Biri rakamı kontrol ediyor, diğeri deneyimi kontrol ediyor.
Oysa iyi bir araştırmacının ikisine de ihtiyacı var.
Ücret politikasını okumak stratejik bir adımdır. Daha önce yayın yapanların deneyimini dinlemek ise bağlamı anlamaya yardımcı olur.
Ve belki en güzel yöntem şudur:
Önce resmi kaynak, sonra gerçek kullanıcı deneyimi.
Forum yorumları yol gösterici olabilir ama son sözü derginin güncel resmi ücret politikası söylemeli.
“Ücret Ödedim, Kesin Yayınlanırım” Mantığı Neden Tehlikeli?
İşte burada akademik yayıncılığın çok önemli bir noktasına geliyoruz.
Bir derginin ücret talep etmesi, makalenin kabul edileceği anlamına gelmez.
Örneğin Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, ücretlerin kabul veya ret durumuna bakılmaksızın iade edilmediğini açıkça belirtiyor. DergiPark
Milli Eğitim Dergisi de başvuru ücretinin değerlendirme sürecine alınmak için tahsil edildiğini ve kabul kararından bağımsız olduğunu ifade ediyor. DergiPark
Dolayısıyla ödeme yapmadan önce mutlaka şu soruya bakılmalı:
“Ücret hangi aşamada ve hangi hizmet karşılığında alınıyor?”
Çünkü “Ücret var” bilgisi tek başına eksik.
Bir başka önemli soru da şu:
Makale reddedilirse para iade ediliyor mu?
Bu cevap dergiden dergiye değişebilir.
Akademik yayın sürecinde para ödemek ile yayın garantisi satın almak arasında çok büyük bir fark vardır.
DergiPark’ta Makale Göndermeden Önce Hangi Kontroller Yapılmalı?
Ben olsam bunu küçük bir “yayın öncesi kontrol listesi” haline getirirdim:
1. Derginin Ücret Politikası sayfasını açın.
Google'da rastgele forum yorumlarına bakmadan önce derginin kendi DergiPark sayfasına gidin.
2. Ücretin adını okuyun.
“Başvuru ücreti”, “işlem ücreti”, “APC”, “editoryal hizmet ücreti” gibi ifadelerin aynı anlama geldiğini varsaymayın.
3. Ücretin ne zaman alındığını kontrol edin.
Makale yüklenirken mi?
Hakem sürecine geçerken mi?
Kabulden sonra mı?
4. Ret durumunda iade olup olmadığını okuyun.
Bu madde özellikle önemli. Çünkü “3.000 TL ödüyorum ama reddedilirse ne olacak?” sorusunun cevabı ödeme yapmadan önce bilinmeli.
5. Ek ücretleri araştırın.
Sayfa, renkli görsel, çeviri, dil düzenleme, DOI veya baskı gibi kalemlerin ayrıca ücretlendirilip ücretlendirilmediğine bakılmalı.
6. Ücret politikasının güncelliğini kontrol edin.
Eski forum mesajlarında “500 TL ödendi” yazıyor olabilir. Bugün aynı derginin politikası tamamen farklı olabilir.
Akademik ücretlerde eski forum mesajı, eski döviz kuru gibidir: nostaljik olabilir ama bütçe hazırlarken pek güvenilmez.
Peki Güvenilir Bilgi Nereden Alınır?
Bu konuda en güvenilir başlangıç noktası, doğrudan DergiPark üzerindeki ilgili derginin güncel sayfasıdır.
Çünkü DergiPark'taki farklı dergilerin ücret politikaları birbirinden ciddi biçimde ayrılabiliyor.
Örneğin Alternatif Politika makale işlem veya gönderim ücreti olmadığını açıkça belirtiyor. DergiPark
Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi de makale gönderimi, hakemlik, editörlük, mizanpaj ve baskı gibi süreçler için ücret talep etmediğini açıklıyor. DergiPark
Buna karşılık Black Sea Journal of Health Science ve Black Sea Journal of Agriculture gibi dergiler makale işlem ücreti uyguladıklarını açıkça yayımlıyor. DergiPark+1
Yani aynı platformda hem 0 TL ücret politikası olan hem de binlerce TL seviyesinde ücret uygulayan dergiler bulunabiliyor.
Bu nedenle “DergiPark ücretli mi?” sorusunun daha doğru hali aslında şudur:
“Göndermek istediğim DergiPark dergisi hangi ücret politikasını uyguluyor?”
İşte cevabı aradığımız soru tam olarak bu.
Forumun En Kritik Sorusu: Makale Ücreti mi, Yayın Kalitesi mi?
Burada biraz durup düşünmek gerekiyor.
Bir derginin ücretsiz olması otomatik olarak kaliteli olduğu anlamına gelmediği gibi, ücretli olması da otomatik olarak kalitesiz veya kaliteli olduğu anlamına gelmez.
Asıl bakılması gerekenler arasında derginin editoryal politikaları, hakemlik süreci, etik ilkeleri, yayın geçmişi, dizinlenme durumu, alanınıza uygunluğu ve akademik çevredeki konumu bulunur.
Ücret sadece bu denklemdeki parçalardan biridir.
Bir araştırmacının “Bu dergi 0 TL, hemen gönderiyorum” demesi kadar, “Bu dergi 5.000 TL istiyor, demek ki çok kaliteli” demesi de tek başına sağlam bir değerlendirme yöntemi değildir.
Akademik yayıncılık biraz market alışverişine benzese de aslında hiç benzemez.
Markette pahalı peynirin daha iyi olup olmadığını tartışabilirsiniz.
Makalede ise fiyat etiketi kalite sertifikası değildir.
Sonuç: DergiPark’ta Makale Ücreti İçin Tek Bir Rakam Yok
Toparlarsak, DergiPark üzerinde makale yayımlamak için herkesin ödemesi gereken sabit bir ücret bulunmuyor.
Bazı dergiler hiçbir ücret almıyor. Örneğin Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, Etkileşim ve İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi bu konuda açık biçimde ücretsiz politikalar yayımlıyor. DergiPark+2DergiPark+2
Bazı dergiler ise başvuru veya işlem ücreti talep ediyor. Örneğin Milli Eğitim Dergisi güncel sayfasında 2.000 TL başvuru işlem ücretinden söz ediyor. DergiPark
Bazı dergilerde ücretler birden fazla aşamaya bölünebiliyor. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi'nin güncel politikasında 3.000 TL ön değerlendirme ve ardından 5.000 TL editoryal hizmet ücreti belirtiliyor. DergiPark
Dolayısıyla makale göndermeden önce yapılabilecek en akıllıca şey çok basit:
Derginin DergiPark sayfasına girin → Ücret Politikası bölümünü bulun → ücretin türünü okuyun → iade koşullarını kontrol edin → ek ücretleri inceleyin → sonra karar verin.
Ve belki akademik dünyanın en faydalı sorularından birini de kendimize soralım:
“Ben bu ücreti neden ödüyorum ve karşılığında tam olarak hangi hizmeti alıyorum?”
Bu sorunun cevabı netse, işin en önemli kısmını zaten çözmüşsünüz demektir.
Çünkü akademik yayıncılıkta bazen en stratejik hareket makaleyi göndermek değil, “Göndermeden önce şartları okumak” oluyor.
Burada mesele erkeklerin stratejik, kadınların empatik olması gibi basit bir kalıba indirgenemez. Gerçek hayatta akademisyenlerin yaklaşımı kişiliklerine, deneyimlerine, disiplinlerine ve çalışma kültürlerine göre değişiyor.
Fakat bu iki yaklaşımı sembolik olarak yan yana koyarsak güzel bir ders çıkıyor:
Biri rakamı kontrol ediyor, diğeri deneyimi kontrol ediyor.
Oysa iyi bir araştırmacının ikisine de ihtiyacı var.
Ücret politikasını okumak stratejik bir adımdır. Daha önce yayın yapanların deneyimini dinlemek ise bağlamı anlamaya yardımcı olur.
Ve belki en güzel yöntem şudur:
Önce resmi kaynak, sonra gerçek kullanıcı deneyimi.
Forum yorumları yol gösterici olabilir ama son sözü derginin güncel resmi ücret politikası söylemeli.
“Ücret Ödedim, Kesin Yayınlanırım” Mantığı Neden Tehlikeli?
İşte burada akademik yayıncılığın çok önemli bir noktasına geliyoruz.
Bir derginin ücret talep etmesi, makalenin kabul edileceği anlamına gelmez.
Örneğin Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, ücretlerin kabul veya ret durumuna bakılmaksızın iade edilmediğini açıkça belirtiyor. DergiPark
Milli Eğitim Dergisi de başvuru ücretinin değerlendirme sürecine alınmak için tahsil edildiğini ve kabul kararından bağımsız olduğunu ifade ediyor. DergiPark
Dolayısıyla ödeme yapmadan önce mutlaka şu soruya bakılmalı:
“Ücret hangi aşamada ve hangi hizmet karşılığında alınıyor?”
Çünkü “Ücret var” bilgisi tek başına eksik.
Bir başka önemli soru da şu:
Makale reddedilirse para iade ediliyor mu?
Bu cevap dergiden dergiye değişebilir.
Akademik yayın sürecinde para ödemek ile yayın garantisi satın almak arasında çok büyük bir fark vardır.
DergiPark’ta Makale Göndermeden Önce Hangi Kontroller Yapılmalı?
Ben olsam bunu küçük bir “yayın öncesi kontrol listesi” haline getirirdim:
1. Derginin Ücret Politikası sayfasını açın.
Google'da rastgele forum yorumlarına bakmadan önce derginin kendi DergiPark sayfasına gidin.
2. Ücretin adını okuyun.
“Başvuru ücreti”, “işlem ücreti”, “APC”, “editoryal hizmet ücreti” gibi ifadelerin aynı anlama geldiğini varsaymayın.
3. Ücretin ne zaman alındığını kontrol edin.
Makale yüklenirken mi?
Hakem sürecine geçerken mi?
Kabulden sonra mı?
4. Ret durumunda iade olup olmadığını okuyun.
Bu madde özellikle önemli. Çünkü “3.000 TL ödüyorum ama reddedilirse ne olacak?” sorusunun cevabı ödeme yapmadan önce bilinmeli.
5. Ek ücretleri araştırın.
Sayfa, renkli görsel, çeviri, dil düzenleme, DOI veya baskı gibi kalemlerin ayrıca ücretlendirilip ücretlendirilmediğine bakılmalı.
6. Ücret politikasının güncelliğini kontrol edin.
Eski forum mesajlarında “500 TL ödendi” yazıyor olabilir. Bugün aynı derginin politikası tamamen farklı olabilir.
Akademik ücretlerde eski forum mesajı, eski döviz kuru gibidir: nostaljik olabilir ama bütçe hazırlarken pek güvenilmez.
Peki Güvenilir Bilgi Nereden Alınır?
Bu konuda en güvenilir başlangıç noktası, doğrudan DergiPark üzerindeki ilgili derginin güncel sayfasıdır.
Çünkü DergiPark'taki farklı dergilerin ücret politikaları birbirinden ciddi biçimde ayrılabiliyor.
Örneğin Alternatif Politika makale işlem veya gönderim ücreti olmadığını açıkça belirtiyor. DergiPark
Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi de makale gönderimi, hakemlik, editörlük, mizanpaj ve baskı gibi süreçler için ücret talep etmediğini açıklıyor. DergiPark
Buna karşılık Black Sea Journal of Health Science ve Black Sea Journal of Agriculture gibi dergiler makale işlem ücreti uyguladıklarını açıkça yayımlıyor. DergiPark+1
Yani aynı platformda hem 0 TL ücret politikası olan hem de binlerce TL seviyesinde ücret uygulayan dergiler bulunabiliyor.
Bu nedenle “DergiPark ücretli mi?” sorusunun daha doğru hali aslında şudur:
“Göndermek istediğim DergiPark dergisi hangi ücret politikasını uyguluyor?”
İşte cevabı aradığımız soru tam olarak bu.
Forumun En Kritik Sorusu: Makale Ücreti mi, Yayın Kalitesi mi?
Burada biraz durup düşünmek gerekiyor.
Bir derginin ücretsiz olması otomatik olarak kaliteli olduğu anlamına gelmediği gibi, ücretli olması da otomatik olarak kalitesiz veya kaliteli olduğu anlamına gelmez.
Asıl bakılması gerekenler arasında derginin editoryal politikaları, hakemlik süreci, etik ilkeleri, yayın geçmişi, dizinlenme durumu, alanınıza uygunluğu ve akademik çevredeki konumu bulunur.
Ücret sadece bu denklemdeki parçalardan biridir.
Bir araştırmacının “Bu dergi 0 TL, hemen gönderiyorum” demesi kadar, “Bu dergi 5.000 TL istiyor, demek ki çok kaliteli” demesi de tek başına sağlam bir değerlendirme yöntemi değildir.
Akademik yayıncılık biraz market alışverişine benzese de aslında hiç benzemez.
Markette pahalı peynirin daha iyi olup olmadığını tartışabilirsiniz.
Makalede ise fiyat etiketi kalite sertifikası değildir.
Sonuç: DergiPark’ta Makale Ücreti İçin Tek Bir Rakam Yok
Toparlarsak, DergiPark üzerinde makale yayımlamak için herkesin ödemesi gereken sabit bir ücret bulunmuyor.
Bazı dergiler hiçbir ücret almıyor. Örneğin Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, Etkileşim ve İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi bu konuda açık biçimde ücretsiz politikalar yayımlıyor. DergiPark+2DergiPark+2
Bazı dergiler ise başvuru veya işlem ücreti talep ediyor. Örneğin Milli Eğitim Dergisi güncel sayfasında 2.000 TL başvuru işlem ücretinden söz ediyor. DergiPark
Bazı dergilerde ücretler birden fazla aşamaya bölünebiliyor. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi'nin güncel politikasında 3.000 TL ön değerlendirme ve ardından 5.000 TL editoryal hizmet ücreti belirtiliyor. DergiPark
Dolayısıyla makale göndermeden önce yapılabilecek en akıllıca şey çok basit:
Derginin DergiPark sayfasına girin → Ücret Politikası bölümünü bulun → ücretin türünü okuyun → iade koşullarını kontrol edin → ek ücretleri inceleyin → sonra karar verin.
Ve belki akademik dünyanın en faydalı sorularından birini de kendimize soralım:
“Ben bu ücreti neden ödüyorum ve karşılığında tam olarak hangi hizmeti alıyorum?”
Bu sorunun cevabı netse, işin en önemli kısmını zaten çözmüşsünüz demektir.
Çünkü akademik yayıncılıkta bazen en stratejik hareket makaleyi göndermek değil, “Göndermeden önce şartları okumak” oluyor.